Passie en gewoontes
Zou het mogelijk zijn dat een Nederlandse man van 85 jaar nog Chinees kan leren lezen, schrijven en spreken? En dan iemand die tot nu toe alleen Nederlands en Engels heeft gesproken en 85 jaar oude hersenen heeft? Dat lijkt zeer onrealistisch, maar het kan wel! De voorwaarde voor deze 85 jaar oude man om binnen 3 jaar Chinees te leren lezen, schrijven en spreken, is dat hij een 65-jarige, fitte, gezellige, communicatieve Chinese vrouw trouwt. En dan met haar samen verhuist naar een dorp in China waar vrijwel iedereen Chinees spreekt.
Wat gebeurt hier? Die oudere hersenen van 85 jaar zijn dus blijkbaar nog prima in orde en flexibel genoeg om nog iets volkomen nieuws te leren, en ze krijgen genoeg energie om dat vol te houden tot het succes behaald is.
De hulpbron hier is: passie! Een ongebreidelde wens om iets te willen leren, omdat daarmee verbonden is dat je je passie kunt uitleven.
Daarom is het zo essentieel dat jij jouw eigen missie, passie en dromen ontdekt, en die hoeven helemaal niet perfect te zijn. Als er in jouw missie en passie maar een stuk zingeving en plezier zit. Vandaar dat het zo belangrijk is dat je jezelf blijft herinneren aan je eigen missie en passie. In hoofdstuk 6.1 heb ik je mijn ‘beroeps-waardenschild’ laten zien. Dat hangt op in mijn werkplek, zodat ik het iedere dag voor ogen heb.
Hoe kun jij in jouw werkomgeving jezelf er steeds weer aan herinneren wat jouw missie en passie voor jouw vak is? Hoe kun jij de tijd nemen om met positieve collega’s steeds weer in gesprek te blijven over jullie vak en de bijzondere en mooie kanten daarvan?
Gewoontes
‘Een gewoonte is een gedrag dat zo vaak herhaald is, dat het automatisch gebeurt.’ – James Clear
In jouw hersenen, dicht bij je hersenstam, zit een gebied zo groot als een kippenei dat striatum genoemd wordt, waar al jouw gewoontes zijn opgeslagen. Stel je voor, je wilt leren fietsen. Dan moeten je handen iets anders doen dan je voeten. En met je ogen wil je eerst alle kanten op kijken. Wat moet ik met mijn voeten doen? Wat moet ik met mijn handen doen? Waar moet ik naartoe? Wat gebeurt er allemaal om me heen? Hoe houd ik nu in vredesnaam alles in balans zodat ik niet omval? Gewoon fietsen betekent ongeveer 25 gewoontes tegelijk trainen. En dan nog zo, dat alles op elkaar is afgestemd. Supermoeilijk dus, zou je zeggen. Slimme ouders helpen hun kids om dat in ten minste drie stappen te doen.
- Je geeft je kind een miniloopfiets. Dan traint het kind alvast zijn hoofd-, hart- en hand-coördinatie op de fiets, zonder zich daarbij bezig te moeten houden met het trappen op pedalen en het houden van de balans.
- Je geeft je kind een minifiets met steunwieltjes, zodat het ook het op pedalen trappen en remmen erbij gaat leren. Tegen de tijd dat het kind al dertig keer met zijn trapfiets en dertig keer met zijn minifiets is rond gesjeesd, zijn er al twintig gewoontes ingebakken in zijn of haar hersenen.
- Je haalt de steunwieltjes van de fiets af en gaat je kind begeleiden om alle 25 ‘fietsgewoontes’ te trainen. En na dertig keer zonder steunwieltjes te hebben gefietst, zitten alle 25 fietsgewoontes zozeer ingebakken in de hersenen van je kind, dat hij of zij met 90 jaar nog steeds probleemloos en zonder na te denken kan fietsen.
Wat een prachtig systeem. Als je een gewoonte of een serie gewoontes vaak genoeg (in de regel 30 keer) herhaalt, zijn ze ingegraveerd in je hersenen en daar voor de rest van je leven prima opgeslagen.
Dus wil je bijvoorbeeld je vrachtwagenrijbewijs halen, dan begin je met je autorijbewijs. Daarmee heb je al circa 25 gewoontes opgeslagen, zodat het autorijden als vanzelf gebeurt. Nu ga je boven op die 25 basisgewoontes nog eens 10 ‘vrachtwagen-rijgewoontes’ trainen. En ziedaar: na 30 keer vrachtwagen rijden in steeds moeilijker omstandigheden zijn ook die 10 nieuwe gewoontes ingeslepen. En die blijven daar mooi aanwezig, zolang als je wilt.
Er is een klein nadeel bij dit ‘gewoontesysteem’. Jouw striatum slaat niet alleen de goede gewoontes definitief op, het slaat ook alle negatieve gewoontes op.
Als je bijvoorbeeld verslaafd geraakt bent aan het drinken van alcohol, zit die gewoonte voor de rest van je leven ook in je hersenen. En zelfs als je vijf jaar lang geen alcohol meer gedronken hebt en dan een glaasje bier drinkt, slaat dat gelijk al die oude alcoholverslavingsgewoontes weer aan en verval je binnen de kortste keren weer in die oude verslaving.
Dat is natuurlijk slecht nieuws! Dus al die slechte gewoontes krijg je niet meer weggewerkt uit je hersenen. Goed nieuws: je kunt ze wel stoppen door boven op die slechte gewoontes, nieuwe positieve gewoontes op te bouwen. Bijvoorbeeld: je hebt de slechte gewoonte van roken ingebouwd in je hersenen. Nu is het zaak een zogenaamde ‘sleutelgewoonte’ te ontwikkelen, die de deur opent naar een positieve gewoonte en daarmee de deur sluit naar de oude negatieve gewoonte.
Blijven we bij het voorbeeld van roken. Op het moment dat ik een drang krijg om weer een sigaret op te steken, ga ik twee dingen doen:
- Ik drink een glas water
- Ik maak een 10 minuten wandeling in de frisse lucht (of naar de koffiecorner op de zaak)
De sleutelgewoontes zijn dus: een glas water drinken (wat sowieso helpt om af te vallen en me beter te voelen omdat mijn hersenen veel water nodig hebben om zich prettig te voelen) en 10 minuten wandelen (om mijn lijf een goed gevoel te geven, en eventueel leuke mensen te ontmoeten).
Hoe pak je dat aan?
- Kies voor 1 of 2 sleutelgewoontes die je makkelijk en binnen 2 minuten kunt realiseren en die een kleine beloning in zich dragen.
- Oefen deze 1 of 2 nieuwe, positieve sleutelgewoontes minimaal 30 keer, telkens direct nadat de negatieve sleutelgewoonte zich wil melden.
- Onderhoud die 1 of 2 nieuwe sleutelgewoontes net zo lang totdat ze automatisch ‘aanslaan’ wanneer de behoefte aan de negatieve gewoonte de kop opsteekt.
Natuurlijk zijn hier niet alle problemen van de wereld mee opgelost. Maar het systeem van goede gewoontes trainen totdat ze automatisch ‘aanslaan’, is wel essentieel om competenties, vaardigheden en zelfs attitudes te ontwikkelen en daarin door te groeien.
‘Als je een nieuwe gewoonte wilt ontwikkelen, is de sleutel tot succes: begin met deze gewoonte vaak te herhalen, en focus daarbij niet op perfectie.’ – James Clear
Op weg naar meesterschap wil je dus specifieke competenties en vaardigheden trainen om steeds sterker in je vak te worden. Een wezenlijke manier om je hersenen, je lijf en je vegetatieve zenuwstelsel goed in beweging te krijgen, is om de passende gewoontes te vinden en die dan 30 keer te trainen.
In de volgende blog vertalen we elke competentie in jouw trainingsplan naar leerdoelen en gewoontes.
Paul Donders




Kun je een liefdesrelatie eigenlijk wel bouwen, of moet zoiets ontstaan? En als er dan zoiets als liefde is, hoe houd je dat dan duurzaam en ook nog een beetje leuk? En hoe voorkom je dat je jezelf verliest in een relatie?
Aan de hand van de verschillende levensfasen (en bijbehorende crisissen) van Romano Guardini gaan we kijken waar jij nu staat in je ontwikkeling in je leven en specifiek in je werk. In welke levensfase ben je? Welke uitdagingen zijn er in je huidige en de navolgende levensfase en hoe hebben die hun invloed op je loopbaan/roeping? Een informatieve en praktisch workshop waar we theorie koppelen aan jouw eigen praktijk.

De Bijbel laat steeds weer zien dat we andere gelovigen nodig hebben. Er zit kracht in samen. Samen een ritme vinden met focus op God, de Bijbel en elkaar.
Ieder mens is uniek geschapen en daarom zullen we de ander nooit helemaal begrijpen. Het kan de basis worden van onenigheid of conflict. En nu het leven zich afspeelt achter het computerscherm is dat nog meer aan de orde. Herken je het? In de virtuele room kan het soms wat ‘ijzig voelen’. Je tuurt op je scherm en vraagt je af: ‘wat bedoelt de ander?’ Je probeert het gezicht te lezen, maar iedereen praat weer door op de inhoud. En, je voelt het onderhuidse conflict opborrelen. Hoe kun je virtueel toch komen bij die gevoelslaag? Zodat irritaties zich niet opstapelen naar conflicten? We oefenen in deze workshop met de gespreksinterventies, de Pyramide van communicatie’. We gaan ontdekken dat een gesprek meerdere lagen kent. Online krijgt dat meer betekenis. In hoeverre ben je in de gelegenheid om te doorgronden wat er bij de ander echt speelt.
Soms is het een uitdaging om God aan het werk te zien in deze wereld of in ons werk. Soms moeten we gewoon vertrouwen dat Hij er is, verstopt in het volle zicht, aan het werk zoals gist ongemerkt haar werk doet. In deze workshop doen we een oefening in aandacht. Kies een hardcopy krantenartikel dat je raakt, of print een pagina uit een beleidsdocument van je werk en houd een zwarte stift bij de hand! Door onnodige woorden weg te strepen leg je een gebed bloot. Een gebed dat al die tijd verstopt zat in het artikel.
Volle bak een betekenisvol leven leiden én leven vanuit rust. Kan dat samengaan? We geloven dat Jezus ons uitnodigt Hem te volgen in een leven vanuit rust. En dat is vandaag de dag Goed Nieuws! Door zijn principes van rust toe te passen ontstaat er meer ruimte voor verbondenheid met God en anderen. Zo maak je vanuit vrede, focus en gezonde ritmes verschil op de plek waar je bent. Verlang jij hiernaar? Dan is deze workshop een goed idee! We gaan met je nadenken hoe dat eruit kan zien in jouw leven. En geven je een klein voorproefje waarom ritmes, rust en af en toe even stil staan alle verschil kunnen maken.
Druk zijn is in de mode en een van de dingen waar we (soms onbewust) erg druk mee kunnen zijn is technologie. Social media, Netflix, YouTube, nieuwssites, online shoppen etc. etc. Ons brein is gewend aan afleiding en wij doen er graag aan mee. Apps op je telefoon die je vanuit gewoonte opent en bekijkt, niet omdat je er bewust voor kiest, maar omdat je even niets anders te doen hebben. Hoewel veel technologieën ons leven makkelijker maken, slibt ons leven ongemerkt ook dicht met allerlei externe prikkels. Wil jij opnieuw kiezen welke plek technologie krijgt in je leven? Dan is deze workshop iets voor jou! We bekijken de invloed van technologie op onze hersenen. We bespreken onze ontwikkelde gewoontes en we kijken hoe dit alles ons leven als volgeling van Jezus raakt.
Nadenken over zingeving in je werk is geen luxeprobleem. Maar misschien kijk je in de verkeerde richting bij het zoeken naar zin. Ik help je deze workshop om een zingevingsfundament te zoeken dat dieper gaat dan de wisselende dagkoersen van waardering of maatschappelijke urgentie. Ik daag je uit om bestaande overtuigingen over jezelf, God en de plek van werk in deze wereld tegen het licht te houden. Ik deel persoonlijke voorbeelden, geef inzichten mee uit mooie boeken en stel scherpe reflectievragen. Ik hoop dat deze workshop je helpt om met meer vreugde, aandacht en ontspanning je dagelijks werk te doen.
Lang na-tafelen, altijd actie, volop rust, een creatieve chaos… Wat is kenmerkend voor jouw gezin? En welke verwachtingen en hoop heb je voor jouw gezin? Deze 45 minuten duiken we met elkaar in de kracht van bezinning op ons gezin. We kijken welke invloed gezinscultuur op ons heeft en bespreken concrete handvaten voor het bouwen aan onze gezinscultuur. Of jouw gezin nu uit 1,2,3 of 30 personen bestaat, deze workshop helpt je te bouwen aan, en te genieten van, jouw thuis.
Ambitie heeft in onze samenleving een heel positieve klank. Maar is ambitie eigenlijk wel zo gezond? Eeuwenlang werd ambitie gezien als iets negatiefs en Van Dale definieert het nog altijd als “eerzucht”. In deze workshop onderzoek je jouw ambitie. Het “gif” proberen we er uit te halen. We maken samen de beweging van impact naar inbreng, van grenzeloosheid naar grip, van jaloezie naar dankbaarheid en van carrière naar commitment. Gaandeweg ontdek je bovendien iets van de relevantie van het evangelie voor vandaag de dag.
Veerkracht is de vaardigheid en capaciteit om op een zinvolle, constructieve manier om te kunnen gaan met allerlei veroorzakers van stress. Zoals veranderingen, een crisis, teleurstellingen of kritiek. Iedereen beschikt over veerkracht. Veerkracht is geen statisch gegeven maar iets waarin je kan groeien. In deze workshop behandelen we drie competenties die bijdragen aan je veerkracht: het narratief (je verhaal), discipline en relationele vaardigheid. Na deze workshop weet je wat veerkracht precies is, hoe je kan bouwen aan veerkracht en word je uitgedaagd om daar direct mee te starten!